НАУЧНО-ПРАКТИЧЕСКИЙ ЖУРНАЛ

| укр | eng |

 

 


№3-4(5) 2022

Вернутся в номер


DOI 10.37219/2528-8253-2022-3-23

Почуєва Т.В., Філатова Г.А.
Особливості метаболізму кісткової тканини у хворих на гострий середній отит на тлі порушення вуглеводного обміну  
Почуєва Тетяна Віталіївна
Доктор медичних наук, професор кафедри отоларингології та дитячої отоларингології
Харківська медична академія післядипломної освіти
Email: pochuevatv@ukr.net
ORCID ID: https://orcid.org/0000-0002-4138-7091

Філатова Ганна Анатоліївна
Аспірант кафедри отоларингології та дитячої отоларингології
Харківська медична академія післядипломної освіти
Email: ane4kafilatova@ukr.net
ORCID ID: https://orcid.org/0000-0002-7480-754X

Аннотация

Актуальність дослідження зумовлена невизначеністю впливу порушень вуглеводного обміну на особливості метаболізму кісткової тканини у хворих на гострий середній отит (ГСО).
Мета дослідження: визначити особливості метаболізму кісткової тканини у хворих на ГСО на тлі порушень вуглеводного обміну.
Матеріали та методи дослідження: Було обстежено 73 пацієнта віком від 18 до 79 років (серед них – 29 чоловіків та 44 жінки) які, відповідно меті дослідження, рандомізовані в 4 групи. 1-у групу склали 17 пацієнтів з гострим середнім отитом, до 2-ї увійшли 15 хворих на ГСО у поєднанні з патологією біляносових пазух, 3-ю групу склали 20 хворих на ГСО на тлі цукрового діабету 2 типу, до 4-ї групи був віднесений 21 пацієнт із ГСО з ознаками транзиторного порушення метаболізму глюкози. На тлі клінічного обстеження у всіх хворих визначався вміст глікозильованого гемоглобіну (НbAlc), кальцію сироватки крові, рівень паратгормону як маркеру кісткової резорбції і остеокальцину як маркеру ремоделювання кістки.
Результати дослідження та їх обговорення: Проведеною статистичною оцінкою сукупностей показників, які аналізувались, визначено достовірну відмінність показників 1-2-ї груп від 3-4-ї груп, при тому, що між 1 та 2 і 3 та 4 групами достовірної різниці метаболізму кісткової тканини не встановлено (р˃0,05). Достовірно підвищеним був рівень глікозильованого гемоглобіну навіть за транзиторних ознак порушень вуглеводного обміну (5,17±0,17%, 4,95±0,17%, 9,8±0,46% і 7,78±0,19% в 1, 2, 3 та 4-й групах, відповідно). Вміст паратгормону знаходився в межах референтних значень показника, але виявився достовірно (р˂0,001) підвищеним за наявності порушень метаболізму глюкози (56,8±3,02 і 52,56±2,7 пг/мл в 3 та 4-й групах, відповідно). Вміст остеокальцину та кальцію мав тенденцію до зменшення на тлі ЦД 2 типу (3-я група) і на тлі транзиторних порушень (4-а група), але без достовірної різниці (р˃0,05). Аналізом кореляції означених показників встановлено сильний взаємозв′язок рівнів глюкози та глікозильованого гемоглобіну у пацієнтів 3-ї групи і середньої сили у пацієнтів 4-ї групи (r=0,832 та r=0,44, відповідно). Підвищення рівня паратгормона на тлі порушень вуглеводного обміну відбувалось за наявності прямої кореляції останнього з рівнем глікозильованого гемоглобіну в 3-й та 4-й групах (r=0,705 i r=0,81, відповідно).
Зворотні кореляції вмісту кальцію, які складають r=-0,77 та r=-0,56 з рівнем паратгормону і r=-0,79 та r=-0,44 з рівнем глікозильованого гемоглобіну виявлені у пацієнтів 3-ї та 4-ї груп, відповідно. За відсутності порушень метаболізму глюкози в 1-й та 2-й групі наявності значимих кореляцій не встановлено, за винятком фізіологічно зумовленої кореляції рівнів паратгормону та кальцію в 1-й групі (r=-0,489).
Висновки: Порушення вуглеводного обміну негативно впливають на метаболізм кісткової тканини за рахунок активізації процесів резорбції кістки, що проявляється корелюючим із рівнем глікозильованого гемоглобіну підвищенням вмісту паратгормону з патогенетичним значенням як цукрового діабету 2 типу, так і транзиторних порушень вуглеводного обміну. У цієї категорії пацієнтів вміст паратгормону і його динаміка, а також визначення глікозильованого гемоглобіну навіть при транзиторних порушеннях вуглеводного обміну є інформативними.

Ключевые слова

кістковий метаболізм, порушення вуглеводного обміну, гострий середній отит, паратгормон, глікозильований гемоглобін.


Литература

  1. Bezeha MI. [Improving the efficiency of treatment of patients with acute otitis media complicated mastoidit is using modified conservative and surgical techniques] [dissertation]. Kiev: State Institution «O. S. Kolomiychenko Institute of otolaryngology of National academy of medical sciences of Ukraine»; 2018. 186 p. Available from: http://www.iol.com.ua/article/bezega_dis.pdf. [In Ukrainian].
  2. Botella Martínez S, Varo Cenarruzabeitia N, Escalada San Martin J, Calleja Canelas A. The diabetic paradox: Bone mineral density and fracture in type 2 diabetes. Endocrinol Nutr. 2016;63(9):495-501. doi: 10.1016/j.endonu.2016.06.004.
  3. Chitadze K, Jorbenadze T, Adamia M. [Pathomorphological changes under latent mastoiditis]. Georgian Med News. 2017;(267):111-4. [Article in Russian].
  4. Compston J. Type 2 diabetes mellitus and bone. J Intern Med. 2018;283(2):140-153. doi: 10.1111/joim.12725. [Article in English].
  5. Furst JR, Bandeira LC, Fan WW, Agarwal S, Nishiyama KK, McMahon DJ, Dworakowski E, Jiang H, Silverberg SJ, Rubin MR. Advanced Glycation Endproducts and Bone Material Strength in Type 2 Diabetes. J Clin Endocrinol Metab. 2016;101(6):2502-10. doi:10.1210/jc.2016-1437.
  6. Golz A, Netzer A, Goldenberg D, Westerman ST, Westerman LM, Joachims HZ. The association between iron-deficiency anemia and recurrent acute otit is media. Am J Otolaryngol. 2001;22(6):391-4. doi:10.1053/ajot.2001.28075.
  7. Kanazawa I, Sugimoto T. Diabetes Mellitusinduced Bone Fragility. Intern Med. 2018;57(19): 2773-85. doi:10.2169/internalmedicine.0905-18.
  8. Kanazawa I. Interaction between bone and glucose metabolism [Review]. Endocr J. 2017;64(11): 1043-53. doi:10.1507/endocrj.EJ17-0323.
  9. Kenna MA. Otitis media and the new guidelines. J Otolaryngol. 2005;34 Suppl 1:S24-32.
  10. Khoruziy OI. [Pathomorphological and clinical and biochemical assessment of treatment tactics for acute otitis media with sensoneural hearing loss] [dissertation]. Thernopol: I. Horbachevsky Ternopil National Medical University; 2015. 143 p. Available from: http://www.iol.com.ua/article/khoruziy_dis.pdf. [In Ukrainian].
  11. Krivopalov AA, Fanta IV. [Acute otitis media: epidemiology, classification, etiology and treatment]. Medical Council. 2016;(4):53-5. https://doi.org/10.21518/2079-701X-2016-4-53-55. [Article in Russian].
  12. Laulajainen Hongisto A, Jero J, Markkola A, Saat R, Aarnisalo AA. Severe Acute Otitis Media and Acute Mastoiditis in Adults. J Int Adv Otol. 2016;12(3):224-30. doi:10.5152/iao.2016.2620.
  13. Lewiecki EM. Management of skeletal health in patients with asymptomatic primary hyperparathyroidism. J Clin Densitom. 2010;13(4):324-34. doi:10.1016/j.jocd.2010.06.004.
  14. Makras P, Anastasilakis AD. Bone disease in primary hyperparathyroidism. Metabolism. 2018;80: 57-65. doi: 10.1016/j.metabol.2017.10.003.
  15. Malovana IV. [Differentiated approaches to correction of metabolic disorders in patients with purulent otit is media] [dissertation]. Ternopil: Ternopil National Medical University; 2008. 168 p. [In Ukranian].
  16. Monasta L, Ronfani L, Marchetti F, Montico M, Vecchi Brumatti L, Bavcar A, Grasso D, Barbiero C, Tamburlini G. Burden of disease caused by otitis media: systematic review and global estimates. PLoS One. 2012;7(4):e36226. https://doi.org//10.1371/journal.pone.0036226.
  17. Murgasova L, Jurovcik M, Jesina P, Malinova V, Bloomfield M, Zeman J, Magner M. Otorhinolaryngological manifestations in 61 patients with mucopolysaccharidosis. Int J Pediatr Otorhinolaryngol. 2020;135:110137. doi:10.1016/j.ijporl. 2020.110137.
  18. Pochuieva TV, Filatova GA, Filatova IV, Iyevleva VI. [Pathogenetic significance of hyperglycemia in the format ion of the course peculiarities of acute otit is media and its complicat ions]. International Medical Journal. 2022;4:71-9. [Article in Ukrainian].
  19. Pochuieva TV, Filatova IV, Miroshnichenko OS, Filatova GA. Clinical portrait of a patient with type 2 diabetes mellitus as the basis for the specific course of acute otitis media. Otolaryngology. 2021; 4(6): 14-25. DOI 10.37219/2528-8253-2021-6-14. [Article in Ukrainian].
  20. Pochuiеva T, Filatova A, Filatova I. Features of the clinical course of acute otitis media in patients with impared carbonhydrate metabolism. EUREKA: Health Sciences. 2022;(1):17-29. doi: http://doi.org/10.21303/2504-5679.2022.002280.
  21. Rijk MH, Hullegie S, Schilder AGM, Kortekaas MF, Damoiseaux RAMJ, Verheij TJM, Venekamp RP. Incidence and management of acute otitis media in adults: a primary care-based cohort study. Fam Pract. 2021;38(4):448-53. doi: 10.1093/ fampra/cmaa150.
  22. Sanches CP, Vianna AGD, Barreto FC. The impact of type 2 diabetes on bone metabolism. Diabetol Metab Syndr. 2017;9:85. doi:10.1186/s13098-017-0278-1.
  23. Schilder AG, Marom T, Bhutta MF, Casselbrant ML, Coates H, Gisselsson-Solén M, Hall AJ, Marchisio P, Ruohola A, Venekamp RP, Mandel EM. Panel 7: Otitis Media: Treatment and Complications. Otolaryngol Head Neck Surg. 2017;156(4_suppl):S88-S105. doi: 10.1177/0194599816633697.
  24. Seidel DU, Bode S, Kostev K, Park JJ. Incidence of Inner Ear Disorders in Various Forms of Acute Otitis Media in ENT Practices in Germany. Ear Nose Throat J. 2021;100(3_suppl):325S-332S. doi: 10.1177/0145561320930568.
  25. Shirai N, Preciado D. Otitis media: what is new? Curr Opin Otolaryngol Head Neck Surg. 2019;27 (6):495-8.doi:10.1097/MOO.0000000000000591.
  26. Smith A, Gutteridge I, Elliott D, Cronin M. Acute otitis media associated bilateral sudden hearing loss: case report and literature review. J Laryngol Otol. 2017;131(S2):S57-S61. doi: 10.1017/ S0022215117000779.
  27. Tanninex E. [Peculiarities of the clinical course of acute mastoiditis]. Zhurnal ushnyh, nosovyh i gorlovyh boleznej. 2003;(2):86-8. [In Ukrainian]
  28. Vaidya V, Gangan N, Sheehan J. Impact of cardiovascular complications among patients with Type 2 diabetes mellitus: a systematic review. Expert Rev Pharmacoecon Outcomes Res. 2015;15(3): 487-97. doi:10.1586/14737167.2015.1024661.
  29. Wiertsema SP, Veenhoven RH, Sanders EA, Rijkers GT. Immunologic screening of children with recurrent otitis media. Curr Allergy Asthma Rep. 2005;5(4):302-7. doi:10.1007/s11882-005-0070-4.
  30. Wilmot EG, Davies MJ, Yates T, Benhalima K, Lawrence IG, Khunti K. Type 2 diabetes in younger adults: the emerging UK epidemic. Postgrad Med J. 2010;86(1022):711-8. doi: 10.1136/ pgmj.2010.100917.
  31. Yashan AI, Khoruzhy IV. [The influence of dead lymphocytes from middle ear secretion on the development of sensorineural hearing impairment associated with acute otitis media]. Vestn Otorinolaringol. 2015;(1):17-20. doi: 10.17116/otorino 201580117-20. [Article in Russian].
  32. Zhao C, Liu G, Zhang Y, Xu G, Yi X, Liang J, Yang Y, Liang J, Ma C, Ye Y, Yu M, Qu X. Association between serum levels of bone turnover markers and bone mineral density in men and women with type 2 diabetes mellitus. J Clin Lab Anal. 2020;34(4):e23112. doi: 10.1002/jcla. 23112.
  33. Zheng Y, Ley SH, Hu FB. Global aetiology and epidemiology of type 2 diabetes mellitus and its complications. Nat Rev Endocrinol. 2018;14(2): 88-98. doi:10.1038/nrendo.2017.151.
 

© 2019, ОО «Украинское научное медицинское общество врачей-оториноларингологов»